Ostropest Plamisty – Ziarno

Jak wygląda ostropest plamisty?

Ostropest plamisty z wyglądu przypomina popularny chwast – oset. Jest to roślina jednoroczna z rodziny astrowatych, występująca naturalnie w wielu rejonach na całym świecie. W Polsce ostropest uprawia się jako roślinę ozdobną, jadalną i leczniczą. Ma ona wysoką łodygę sięgającą nawet 1 metra, rozgałęzioną u góry. Jej liście są nieregularne, pokryte białymi plamami oraz kolczaste na brzegach. Roślina ma fioletowe kwiaty zebrane w koszyczki. Kwitnie w lipcu lub w sierpniu – w klimacie umiarkowanym. Koszyczki kwiatowe ostropestu zbierane są po zbrązowieniu nasion. Następnie poddaje się je suszeniu i młóceniu. Ziarna ostropestu mają barwę od jasnobrązowej po czarną, a na ich powierzchni można dostrzec charakterystyczne plamki, takie jak na liściach rośliny.

Ostropest plamisty – właściwości

W medycynie wykorzystuje się owoc – ziarna ostropestu, bogate przede wszystkim w sylimarynę. Jest to kompleks substancji o działaniu antyoksydacyjnym. Sylimaryna ma też właściwości żółciopędne, przeciwzapalne, spazmolityczne, regeneracyjne względem komórek wątrobowych oraz odtruwające. Z tego względu ostropest stosuje się głównie dla poprawy funkcjonowania wątroby i układu trawiennego.

Sylimaryna z ostropestu ceniona jest przede wszystkim za działanie:

• przeciwutleniające,
• przeciwzapalne,
• detoksykujące i odtruwające (jest stosowana nawet przy zatruciu muchomorem sromotnikowym),
• rozkurczowe,
• żółciopędne,
• żółciotwórcze,
• spazmolityczne,
• stabilizujące błony komórkowe,
• regeneracyjne (na komórki wątrobowe),
• hamujące względem wytrącania się złogów i kamieni żółciowych,
• obniżające poziom cholesterolu we krwi,
• hamujące podział komórek nowotworowych.

Warto wiedzieć jednak, że ostropest poza sylimaryną zawiera także:

• witaminę E, która jest silnym antyoksydantem,
• olejki eteryczne i gorycze, które wspomagają trawienie,
• olej: kwas linowy, oleinowy i palmitynowy,
• sterole roślinne, które pomagają zadbać o właściwy poziom cholesterolu.

Ponieważ ostropest ma w swoim składzie między innymi antyoksydanty oraz zdrowe, nienasycone kwasy tłuszczowe, można przypisać mu następujące właściwości:

• korzystny wpływ na układ sercowo-naczyniowy,
• nawilżenie i regeneracja naskórka,
• opóźnienie procesu starzenia się skóry,
• łagodzenie stanów zapalnych,
• wsparcie w leczeniu trądziku i łuszczycy.

Czy ostropest plamisty jest zdrowy?

Ostropest plamisty najlepiej znany jest ze swojego dobroczynnego wpływu na wątrobę. Ze względu na zawartość sylimaryny ostropest plamisty oddziałuje korzystnie na pracę wątroby, chroni ją i wspiera proces naturalnej odnowy jej komórek. Jest więc wykorzystywany między innymi przy leczeniu stanów zapalnych lub marskości wątroby. Zawarte w nim składniki wspierają proces usuwania toksyn i regenerację tego organu. Sylimaryna nadaje mu również właściwości antyoksydacyjne, dzięki czemu ostropest wspomaga organizm w walce ze szkodliwym działaniem wolnych rodników, odpowiedzialnych za proces starzenia się czy rozwój nowotworów. Sylimaryna z ostropestu wspiera także pracę układu immunologicznego, hamuje proces wytrącania się kamieni żółciowych i obniża poziom cholesterolu we krwi.

Ostropest plamisty działa ochronnie na komórki błony śluzowej żołądka. Jest stosowany jako środek poprawiający łaknienie i wspierający trawienie ciężkostrawnych posiłków. Wśród jego właściwości warto wymienić także działanie rozkurczowe, przeciwwolnorodnikowe oraz wspierające w terapii onkologicznej (hamuje namnażanie się komórek nowotworowych). Ziarna ostropestu pomagają regulować cykl menstruacyjny. Ich regularne spożywanie pozwala skrócić czas krwawienia menstruacyjnego oraz wpłynąć pozytywnie na kondycję skóry, zwłaszcza tej dotkniętej problemem łuszczycy.

Ostropest plamisty – na co pomaga?

Ostropest plamisty pomaga przede wszystkim na takie schorzenia jak zapalenie i marskość wątroby. Można stosować go profilaktycznie, w celu zapewnienia ochrony komórkom wątrobowym, które są narażone na uszkodzenia między innymi ze względu na przyjmowanie leków. Ostropest działa ochronnie na miąższ tego organu, a także wspomaga regenerację i detoksykację, co istotne zwłaszcza przy zatruciach toksynami lub alkoholem. Ostropest można stosować również jako:

• środek zwiększający apetyt,
• środek ułatwiający trawienie,
• środek rozkurczowy,
• produkt o działaniu antyoksydacyjnym,
• suplement diety wzmacniający odporność organizmu.

Warto wspomnieć, że ostropest jest też w stanie obniżać poziom bilirubiny we krwi, łagodzić stany zapalne związane z cukrzycą oraz wspierać leczenie WZW i osteoporozy. Poza tym, ziarna ostropestu oddziałują korzystnie także na skórę. Przyspieszają proces gojenia się ran, redukują trądzik, rozjaśniają cerę i spowalniają proces jej starzenia się.

Ostropest plamisty okazuje się pomocny w walce z problemami, które dotyczą wątroby i dróg żółciowych – są to jego najlepiej przebadane właściwości. Ziarna stosuje się również w trakcie terapii nowotworowej (wspomagająco, po konsultacji z onkologiem) oraz przy problemach z wysokim cholesterolem. Ostropest działa przeciwzapalnie, zwłaszcza w odniesieniu do stanów zapalnych skóry. Pomaga też na dolegliwości żołądkowe, migreny, chorobę lokomocyjną, a nawet endometriozę. Ostropest polecany jest cukrzykom, ponieważ pomaga unormować poziom cukru we krwi. Stosuje się go również przy różnych krwawieniach, np. przy krwawieniach macicznych (niektórych) czy krwawieniach z jelita grubego. Ostropest plamisty wspiera pracę nerek i pęcherza moczowego. Działa korzystnie na układ krążenia. Łagodzi też objawy menopauzy ze względu na swój wpływ na funkcjonowanie układu hormonalnego.

Po ostropest warto sięgnąć między innymi:

• przy metaboliczno-toksycznych uszkodzeniach wątroby, np. w wyniku zatrucia grzybami, nadmiernego spożycia alkoholu,
• przy kamicy nerkowej,
• przy wirusowym zapaleniu wątroby,
• przy zapaleniu dróg żółciowych,
• przy chorobach skóry,
• przy niedokwaśności soku żołądkowego,
• przy braku łaknienia,
• przy wzdęciach i odbijaniu.

Ostropest plamisty – dawkowanie

Ostropest plamisty należy spożywać w trakcie posiłku lub zaraz po posiłku. Co ważne, ziarna zmielone trzeba koniecznie popić każdorazowo dużą ilością wody. Zalecana dzienna dawka ostropestu to 2 – 3 łyżeczki. Można spożyć je bezpośrednio lub dodać do posiłku. Zaleca się, aby ostropest plamisty przyjmować regularnie i długotrwale, nawet do 6 miesięcy. Pierwsze efekty suplementacji można zauważyć jednak już po kilku tygodniach.

Jak stosować ostropest plamisty?

Ostropest plamisty można spożywać w formie całych ziaren lub w postaci zmielonej. Ziarna nie wymagają uprzedniej obróbki. Wystarczy więc dodać je do sałatki, owsianki, jogurtu lub koktajlu. Ich smak jest neutralny. Można także dosypywać ostropest do ciasta przy pieczeniu chleba. Ziarna ostropestu są niewielkie i da się łatwo zmielić je w domowym młynku. Ze świeżo zmielonych ziaren warto przygotować napar (herbatę), zalewając odpowiednią ilość produktu gorącą, ale nie wrzącą wodą. Po około 20 minutach pod przykryciem napar z ostropestu jest gotowy do picia.

Całe ziarna ostropestu można wykorzystać także do przygotowania maceratu. Macerat powstaje poprzez zalanie nasion zimną lub letnią wodą na kilkanaście godzin. Po tym czasie powstanie śluzowaty płyn, podobny do tak zwanego kisielu z lnu. Macerat z ostropestu plamistego należy przyjmować doustnie. W takiej postaci suplement ma działanie powlekające na układ pokarmowy. Może pomagać przy nadkwasocie i chorobie wrzodowej. Nie wolno jednak stosować takiej terapii dłużej niż przez 3 tygodnie, ponieważ długotrwałe powlekanie śluzem dróg pokarmowych grozi upośledzeniem zdolności do wchłaniania związków odżywczych z przewodu pokarmowego do krwi. Co istotne, przygotowany macerat nadaje się także do stosowania na skórę. Jako domowy kosmetyk:

• nawilży cerę,
• przyspieszy regenerację naskórka,
• wzmocni skórę,
• rozjaśni przebarwienia,
• pomoże spowolnić proces starzenia się skóry.

Czy ostropest plamisty zalewać wrzątkiem?

Ostropestu, tak jak innych ziół leczniczych, nie należy zalewać wrzącą wodą. Woda na napar powinna być gorąca, ale nie w temperaturze 100 stopni Celsjusza. Zalanie ziaren wrzątkiem może doprowadzić do zniszczenia składników czynnych produktu. Przygotowany w odpowiedni sposób napar ze zmielonych ziaren ostropestu można pić do 3 razy dziennie. Dla poprawy smaku i walorów wizualnych herbaty wolno jest dodać do niej odrobinę miodu.

Ostropest plamisty a odchudzanie

Ostropest plamisty nierzadko stanowi składnik preparatów na odchudzanie. Wynika to z zawartości sylimaryny, która poprawia metabolizm, a także przyspiesza proces usuwania złogów tłuszczowych. Substancja ta wpływa korzystnie również na poziom cukru i cholesterolu we krwi. Ze względu na te właściwości, ostropest pomaga regulować gospodarkę tłuszczową i węglowodanową organizmu. Zapobiega wahaniom poziomu cukru i lipidów, co mogłoby utrudniać proces odchudzania. Korzystny wpływ ostropestu na redukcję masy ciała jest więc pośredni.

Ostropest plamisty a ciśnienie

Ostropest plamisty wpływa korzystnie na wysokie ciśnienie krwi. Reguluje je i przywraca do odpowiedniego poziomu. Ze względu na obecne w nim zdrowe kwasy tłuszczowe pomaga także obniżyć poziom cholesterolu, dzięki czemu wspiera pracę serca i całego układu krążenia.

Ostropest plamisty na cholesterol

Ostropest obniża poziom złego cholesterolu, a podnosi poziom tzw. dobrego cholesterolu we krwi. Ziarna ostropestu są więc polecane w diecie antycholesterolowej. Co ważne, zawarte w roślinie substancje nie tylko obniżają frakcję cholesterolu LDL, ale też hamują rozwój blaszek miażdżycowych i wspomagają trawienie tłuszczów.

Ostropest plamisty na trzustkę

Dzięki sylimarynie ostropest wspiera nie tylko pracę wątroby, ale także trzustki. Roślina pomaga oczyścić z toksyn oba te organy, dzięki czemu mogą pracować sprawniej, wydajniej i skuteczniej. Ostropest działa na trzustkę również ochronnie i pomaga pozbyć się takich dolegliwości jak ból czy kłucie.

Naczyniak wątroby a ostropest plamisty

Ostropest plamisty jest wykorzystywany w profilaktyce i przy leczeniu naczyniaka wątroby. Zawarta w roślinie sylimaryna działa bowiem regenerująco i przeciwzapalnie. Poza tym, hamuje też rozwój komórek rakowych. Niektóre źródła sugerują, że ostropest może zapobiegać lub zmniejszać ryzyko rozwoju naczyniaka wątroby. Należy wiedzieć jednak, że te właściwości ostropestu nie zostały jeszcze udokumentowane naukowo.

Ostropest plamisty dla psa

Zarówno ziarna ostropestu, jak i olej z ziaren ostropestu stosowane są jako naturalne suplementy diety nie tylko dla ludzi, ale i dla zwierząt, w tym zwłaszcza dla psów i kotów. Ostropest jest polecany czworonogom przede wszystkim ze względu na zawartą w nim sylimarynę, która wspomaga trawienie, zdrowie wątroby i naturalną regenerację. Roślina chroni ten organ i przyspiesza proces odnowy jego uszkodzonych komórek. Działa też żółciotwórczo, żółciopędnie, detoksykująco i przeciwzapalnie.

Ostropest plamisty w ciąży

Ostropest plamisty nie powinien być stosowany przez kobiety ciężarne. W okresie ciąży chęć przyjmowania wszelkich suplementów ziołowych warto skonsultować z lekarzem prowadzącym. Suplementacja ostropestu nie jest zalecana także matkom karmiącym i dzieciom do lat 12.

Ostropest plamisty przeciwwskazania

Ostropestu plamistego nie należy stosować na własną rękę w przypadku przyjmowania niektórych leków, zwłaszcza podczas terapii metronidazolem. Sylimaryna zawarta w ostropeście ma wpływ na komórki wątrobowe i metabolizm niektórych preparatów leczniczych, dlatego chęć suplementacji ziaren ostropestu należy skonsultować z lekarzem. Niezalecane jest także sięganie po ostropest w przypadku niedrożnych kanalików żółciowych.

Ziarna ostropestu mogą wywoływać reakcje alergiczne, zwłaszcza u osób z uczuleniem na inne rośliny z tej samej rodziny astrowatych (jak nagietek czy rumianek). Odracza się sięganie po ostropest plamisty kobietom w ciąży, karmiącym matkom i dzieciom do 12 roku życia.

Wśród przeciwwskazań do suplementacji ostropestem plamistym wymienia się również:

• nadprodukcję żółci,
• przyjmowanie tabletek antykoncepcyjnych,
• przewlekłe zaburzenia żołądkowo-jelitowe,
• terapię lekami psychotropowymi i przeciwzakrzepowymi.